Mydło na Zimno

Mydło na zimno - przepis od podstaw

Olej + Wodorotlenek Sodu + Woda = Mydło

 

Produkowanie mydeł to wyjątkowo interesujące i pożyteczne zajęcie. Wytwarzanie mydeł od podstaw jest oczywiście bardziej skomplikowane niż roztopienie gotowej bazy glicerynowej. Oprócz czasu, wolnej przestrzeni i wolnej głowy (od zbędnych myśli) trzeba mieć podstawy wiedzy na temat zmydlania metodą na zimno. Nikt i nic nie może zakłócić spokoju podczas pracy. Pamiętajmy, że domowa produkcja mydła na zimno wiąże się z użyciem wodorotlenku sodu - substancji zasadowej i silnie żrącej. Istotne tutaj jest zachowanie wszelkich zasad BHP, w tym ochrony zdrowia i własnego bezpieczeństwa.

 

BHP produkcji mydła

Miejsce pracy

Podczas produkcji mydła będziesz potrzebować dostępu do wody, najlepiej ze zlewem, kuchenkę, na której będziesz podgrzewać tłuszcze oraz duży blat. Kuchnia jest zatem idealnym miejscem. Wszystkie elementy muszą być czyste - owoce, jedzenie i picie trzymaj z dala od zasięgu swoich działań. Jest to niebezpieczne dla zdrowia i życia. Pamiętaj, że wodorotlenek sodowy jest żrący – jest składnikiem środków do przetykania rur – więc jego obecność w jedzeniu nie jest wskazana.

Dobrym pomysłem jest zabezpieczenie blatu szarym papierem lub kawałkiem tektury. Blat powinien być dość duży i przestronny, tak aby można było rozłożyć na nim wszystkie potrzebne produkty, z których będziemy korzystać. Produkując mydło na zimno, należy pamiętać o dobrej wentylacji, jeśli to możliwe pozostaw uchylone okno przez cały proces produkcji.

 

Odzież ochronna

To bardzo ważny punkt. Mydło robione na zimno różni się od metody na gorąco, dlatego musimy zadbać o bezpieczeństwo naszego ciała. W szczególności narażone są twarz, oczy i ręce. Pamiętaj aby doświadczenie wykonywać w ubraniu z długim rękawem, goglach ochronnych oraz rękawicach gumowych. Twarz posmaruj tłustym kremem, wskazany jest również fartuch chroniący odzież przed zabrudzeniem. Czynności nie wykonuj stojąc boso lub w skarpetkach - muszą być buty z podeszwą.

 

Niepożądani goście

Nie pozwól, aby Twoim domownikom stała się krzywda, pracujesz ze żrącym ługiem, który może wywołać nieodwracalne skutki - głównie poparzenia chemiczne! Dodatkowo mieszanina wodorotlenku sody z wodą wywołuje reakcję chemiczną, której elektem jest bardzo szybko nagrzewająca się ciecz, osiągająca temperaturę nawet około 70 st. C. W czasie domowej produkcji mydła na zimno nie pozwól, aby ktoś chodził koło Ciebie, zagadywał i zaczepiał - dotyczy to głównie dzieci i zwierząt, nie rozmawiaj przez telefon.

 

Czas

Podczas produkcji mydła najwięcej czasu pochłaniają przygotowania przed i po produkcji. Im więcej czasu poświęcisz na przygotowanie poszczególnych składników, narzędzi, przepisu, z którego będziesz korzystać, tym praca będzie przyjemniejsza i niestresująca. Nie zaczynaj jednak pracy, jeśli masz mniej niż 2-3 godziny w szczególności, jeśli robisz to pierwszy raz. Pośpiech, zdenerwowanie i rozkojarzenie nie sprzyja sztuce mydlarskiej. Musisz również wziąć pod uwagę margines czasu na sprzątanie po produkcji. To bardzo ważne, gdyż surowe mydło, którego resztki są na blenderze, garnku, szpatułkach itd. może być niebezpieczne dla domowników.

 

Sprzątanie miejsca pracy

Zanim wyjdziesz z kuchni, dokładnie ją posprzątaj! Wszystkie narzędzia, naczynia, łyżki, które miały styczność z surowym mydłem, są jeszcze żrące i niebezpieczne dla naszej skóry. Oczyść wstępnie narzędzia „na sucho” z nadmiaru mydła np. ręcznikiem papierowym lub starą, niepotrzebną ściereczką, którą możesz od razu wyrzucić. Następnie umyj je w wodzie przy użyciu płynu do naczyń. Kolejno przepłucz je w wodzie z octem, aby zneutralizować zasadowe odczyny.

Podłogę pozamiataj dokładnie. Sprawdź, czy żadne ziarenko nie spadło na ziemię lub, czy nie leży w zakamarkach blatu. Umyj blaty oraz podłogę wodą z octem na wszelki wypadek, aby zneutralizować działanie wodorotlenku sodu. Dobrze przewietrz miejsce pracy. Nie pozostawiaj odpadków po pracy w śmietniku, wszystkie pozostałości po pracy z mydłem spakuj i wyrzuć do śmieci. Powyższe czynności wykonuj w rękawiczkach ochronnych. Wodorotlenek sodu dokładnie zamknijcie i schowajcie w bezpieczne najlepiej chłodne i ciemne miejsce z dala od dzieci i zwierząt.

 

Ocet – pierwsza pomoc

Ocet jest niezbędnym elementem BHP kiedy wykonujemy mydło metodą na zimno. Jego zadaniem jest neutralizowanie działania wodorotlenku sodu. Jeśli zdarzy się sytuacja, że:

  • drobinka – ziarenko czy płatek wodorotlenku sodu spadnie na wilgotną skórę i zaczyna piec,
  • roztwór wodny wodorotlenku sodu lub surowe mydło spadnie na nieosłoniętą skórę,
  • roztwór wodny wodorotlenku sodu lub surowe mydło spadnie, pochlapie blat.

Przy tych wszystkich sytuacjach należy zacząć od zneutralizowania działania wodorotlenku sodu octem. Narażone miejsce polej szybko octem, a następnie umyj skórę wodą z mydłem. To samo zrób w przypadku blatu. Ocet miej zawsze, podczas produkcji mydła domowej roboty!

 

Potrzebne narzędzia

Sprzęt jaki potrzebujesz do produkcji mydła w większości nie jest ani drogi ani skomplikowany. Niezbędne będą:

  • gogle – okulary ochronne oraz gumowe rękawice,
  • ocet, ręczniki papierowe,
  • szklane naczynie – najlepiej  dzbanek lub większy słoik do robienia wodnego roztworu       wodorotlenku sodu,
  • kubeczek plastikowy lub szklany słoik do odmierzenia wodorotlenki sodu,
  • plastikowa miska w której będziemy mieszać mydło,
  • garnek do roztapiania tłuszczów,
  • drewniana lub plastikowa łyżka z długim uchwytem,
  • blender,
  • waga i termometr,
  • foremki kwadratowe, okrągłe czy inne kształty lub opakowania w których będziemy przechowywać mydło podczas pierwszych 24-48 godzin dojrzewania,
  • papierki lakmusowe do badania ph,
  • nóż do krojenia mydła,
  • papier do pieczenia do owinięcia mydła podczas leżakowania.

 

Jak zrobić zdrowe mydło?

Podstawowymi i niezbędnymi składnikami mydła są tłuszcze, wodorotlenek sody (lub potasu), oraz woda. Aby zrobić dobre mydło własnej roboty w domu, nie wystarczy dodać jakichkolwiek olejów i porcji ługu „na oko”. Proporcje i kolejność muszą być ściśle zachowane jak w przepisie, aby produkcja przebiegała bez wypadków i zakończyła się sukcesem. Jeśli nie zachowamy dokładności oraz skrupulatności, mydło prawdopodobnie będzie nie do użycia.

 

Tłuszcze

To, jakie mydło uzyskamy finalnie, zależy od tego, jaki tłuszcz dodamy do produkcji, czy zmieszamy go z innym tłuszczem oraz jakich proporcji użyjemy. Każdy olej (np. olej kokosowy) ma inne właściwości i inaczej reaguje z ługiem. Proporcje i rodzaje oleju wpływać będą na twardość, pianotwórczość, delikatność, kremowość mydła a czasem nawet na jego barwę. Dzieje się tak, ponieważ każdy gatunek oleju posiada różne proporcje kwasów tłuszczowych, które w różny sposób ulegają zmydleniu.

 

Do produkcji mydeł na zimno nadają się niemal wszystkie tłuszcze zarówno twarde, jak i miękkie. Rozpoczynając przygodę z produkcją mydła domowej roboty, na początek najlepiej jest skorzystać z gotowej receptury mydła na zimno. Jeśli chcesz tworzyć własne przepisy, korzystaj z kalkulatora mydlanego, który w prosty sposób pomoże Ci skomponować składniki tak, aby stworzyć zdrowy kosmetyk.

 

Wodorotlenek sodu (NaOH)

Substancja niezbędna do przeprowadzenia procesu zmydlania metodą na zimno. Zamiast wodorotlenku sodu można użyć wodorotlenku potasu (KOH), jednak wtedy uzyskuje się – mydło potasowe. Pamiętajmy, że wodorotlenek sodu jest substancją żrącą i niebezpieczną. Przy produkcji mydeł używaj dobrej jakości wodorotlenku sodu, nie używaj substancji typu kret, które poza wodorotlenkiem sodu posiadają inne chemiczne, nieoczyszczone substancje szkodliwe dla naszej skóry. Ług rozrabiaj w szklanym naczyniu, postaw je wcześniej w zlewie, jeśli pęknie, żrąca substancja nie zaleje blatu. Ważna informacja, którą należy bezwzględnie zapamiętać - zawsze wsypujemy wodorotlenek sodu do wody - nie odwrotnie! Ma to ogromne znaczenie.

 

Woda

Jest niezbędnym składnikiem do stworzenia ługu sodowego. Najczęściej stosowaną wodą przy produkcji mydeł jest woda destylowana, ze względu na swoją miękkość i brak dodatkowych substancji mogących wpłynąć na procesy zmydlania. Dla urozmaicenia produkcji mydeł można, zamiast czystej wody destylowanej użyć naparów ziołowych wzbogacających mydło i nadających dodatkowy kolor.

 

Jak zrobić mydło na zimno – cold process

 

Część pierwsza - produkcja

Przepis na mydło, na który będziesz często patrzeć. Najlepiej aby receptura mydła była wydrukowana na papierze. Nie może być w ekranie telefonu lub na ekranie komputera. Możesz nie mieć możliwości odświeżania ekranu. Musi być na wierzchu, łatwo dostępna. Załóż gogle i rękawice, nie zdejmuj ich aż do końca procesu.

  1. Przygotuj tłuszcze- zważ i włóż do garnka wszystkie tłuszcze, które będą składnikiem mydła według przepisu.
  2. Przygotuj ług - zważ odpowiednią ilość NaOH w naczyniu, w dzbanku lub słoiku zważ odpowiednią ilość wody, kolejno naczynie z wodą wstaw do zlewu i powoli wsypuj NaOH. Mieszaj delikatnie drewnianym długim patyczkiem lub drewnianą łyżką, aż do rozpuszczenia się wszystkich granulek. Nie nachylaj się nad naczyniem, nie wdychaj, staraj się odsunąć twarz od mieszaniny, poczekaj aż zacznie nieco stygnąć.
  3. Rozpuść oleje w garnku - w większości przepisów na mydło, zalecane jest aby tłuszcze oraz ług przed połączeniem miały zbliżoną temperaturę. To wpływa na większą stabilność mieszaniny i spokojniejszy i wolniejszy proces saponifikacji (zmydlania). Dzięki temu będziemy mieć więcej czasu na spokojne dodanie składników i wymieszanie ich. Optymalna temperatura to 40 - 50 st. C.
  4. Kiedy temperatury olejów i ługu są zbliżone, rozpoczynamy ich łączenie. Wcześniej podłącz blender i przygotuj długą łyżkę do mieszania składników.
  5. Oleje przelewamydo plastikowej miski, wlewamy powoli ług mieszając drewnianą łyżką.
  6. Pora na blender - zanurz końcówkę blendera głęboko w mieszaninę i zacznij mieszać. Na początku powoli, na wolnych obrotach, przerywanymi seriami. Przechodź w coraz bardziej regularne mieszanie. Po kilku minutach zauważysz, że masa zaczyna się zmieniać. Zaczyna gęstnieć, staje się coraz bardziej kremowa. Zaczyna przypominać świeżo zrobiony budyń. Pamiętaj by nie zaczynać mieszania na wysokich obrotach z lekko zanurzonym blenderem – może to spowodować rozprysk całej żrącej mieszaniny na Ciebie i całą kuchnię.
  7. O tym, że mydło jest już gotowe świadczyć będzie „ślad mydlarski”. Oznacza to, że na gładkiej powierzchni mieszaniny przypominającej już gęstością budyń można zrobić ślad - kreskę. Jeśli kreska szybko znika, oznacza to, że to najlepszy moment na ewentualne dodatki takie jak peelingi, barwniki, zapachy.
  8. Po dodaniu wszystkich składników miksujemy chwilkę. Kiedy ślad mydlarski jest już mocny (ślad pozostaje i szybko nie znika) oznacza to, że już czas na przełożenie mydła do forem i foremek.
  9. Po napełnieniu foremki, lekko uderzamy nią o blat, tak aby mydło równomiernie się ułożyło i dotarło we wszystkie zakamarki formy. Powierzchnię górną wygładzamy.

 

Część druga – leżakowanie i dojrzewanie

  1. Foremki owijamy szczelnie w folię spożywczą i ręcznik, tak aby utrzymać temperaturę mydła jak najdłużej. Odstawiamy w ciche, ciepłe i zaciszne miejsce na 48 godzin. Z dala od ciekawskich. Pamiętajmy, że to surowe mydło i nadal może być żrące!!!
  2. Po 48 godzinach mydło wyciągamy z form, jeśli jest taka potrzeba kroimy mydło na mniejsze porcje. Odstawiamy w przewiewne miejsce aby przeszło spokojnie proces leżakowania. Dobrze położyć mydła na papierze do pieczenia lub ręczniku papierowym i delikatnie je nim przykryć, aby się nie kurzyły. Nie należy pakować ich w folię lub plastikowe pudełka, mydła podczas leżakowania muszą oddychać. Proces leżakowania trwa zazwyczaj około 4 -5 tygodni. W tym czasie mydło traci żrące właściwości, zamieniając je na działanie pielęgnacyjne i dobroczynne. W tym czasie również twardnieje, schnie, łagodnieje. Przez cały ten czas musi być poza zasięgiem dzieci, zwierząt i niefrasobliwych/ciekawskich członków rodziny którzy może i są pełnoletni ale zachowują się jak dzieci.
  3. Po około 4 tygodniach można sprawdzić Ph mydła. Najlepiej zastosować papierek lakmusowy. Zwilżamy delikatnie powierzchnię mydła i przykładamy papierek. Sprawdzamy na skali jakie Ph osiągnęło nasze mydło. Mydło jakie uzyskujemy w procesie produkcji domowej metodą na zimno najczęściej osiąga Ph w granicach 7 -10. Jest to prawidłowe ph i takim mydłem możemy się bezpiecznie myć. Jeśli po 5 tygodniach ma nadal za wysokie ph, prawdopodobnie nie będzie już się nadawało do mycia ciała. Nie wyrzucaj! Warto mielić je na wiórki i użyć do prania lub podczas sprzątania domu.

 

Uwagi i sugestie na temat dodatków

  • bez dodatków tj. barwniki, zapachy, peelingi, sole, produkty nabiałowe, soki i wiele innych. Wszystkie wymienione produkty mogą wpłynąć na proces zmydlania; na początku dobrze jest zaprzyjaźnić się z podstawowymi składnikami takimi jak NaOH, tłuszcze i woda;
  • na początku dobrze jest zaprzyjaźnić się z podstawowymi składnikami takimi jak NaOH, tłuszcze i woda;
  • olejki zapachowe, eteryczne mogą wpłynąć na szybkość procesu saponifikacji (zmydlenia). Mogą ten proces wydłużyć lub przyspieszyć. Zalecana ilość olejku zapachowego do mydła to około 10- 12 ml na 1 kg masy. Trzeba pamiętać, że olejki mogą zakłócić procesy zmydlania i należy postępować z nimi bardzo rozważnie;
  • barwniki spożywcze oraz wodne nie są przeznaczone do robienia mydeł na zimno - kolory blakną i stają się szare. Najbardziej polecanymi barwnikami są wszelkiego rodzaju miki oraz kosmetyczne pigmenty w proszku. Pigment należy wcześniej utrzeć w moździerzu i wymieszać z niewielką ilością oleju. Tak rozprowadzony równomiernie rozprowadzi się w mydle, Pigment suchy wprowadzony do mydła, stworzy nieestetyczne kolorowe punkty i nie zabarwi ładnie mydła. Należy jednak pamiętać, że niektóre kolory pozostaną żywe inne pod wpływem ługu mogą zblaknąć. Istotnym dla koloru jest czas jego wprowadzania. Niestety zależy to od wielu czynników, które nie sposób dokładnie opisać, wynikają z doświadczenia i wyczucia masy. Powyższe uwagi dotyczą również suszu ziołowego. Lawenda czy róża dodana za wcześnie blednie pod wpływem żrącego działania ługu. Dodana w ostatniej chwili, odpowiednim momencie pozostanie piękna, zachowując swój kolor;
  • podczas produkcji mydeł warto również eksperymentować z kolorami natury, dodając do mydła kakao w proszku, kurkumę czy słodką paprykę.

 

Produkcja mydła od podstaw w domowym zaciszu to nie lada wyzwanie dla każdego z nas. Pamiętajmy gotowa receptura mydła na zimno ułatwi nam pracę, dopiero gdy nabierzemy wprawy w łączeniu i eksperymentowaniu składnikami twórzmy własne receptury oraz unikalny przepis na mydło własnej roboty, który będzie zdrowszą alternatywą kosmetyków z drogeryjnych półek.

do góry
Sklep jest w trybie podglądu
Pokaż pełną wersję strony
Sklep internetowy od home.pl